Interview Huub Schmitz

 
•••••••••

Van droom naar daad

Huub Schmitz was vanaf de start in november 2002 betrokken bij Het Platform Beroepsonderwijs, waarvan de laatste jaren als directeur. Dankzij ‘HPBO’ heeft hij vele innovatiearrangementen van nabij meegemaakt. De komende jaren wil hij zijn expertise inzetten voor het nieuw te vormen Future Center voor het (beroeps)onderwijs.

Waar komt het idee voor een Future Center vandaan?
‘Organisaties zoals Rijkswaterstaat en de Belastingdienst hebben eerder met succes een Future Center opgetuigd. Dat is een belangrijke inspiratiebron. Vanuit HPBO heb ik de afgelopen jaren allerlei innovatieve initiatieven voorbij zien komen. Sommige zeer geslaagd, sommige minder succesvol. Maar allemaal vanuit de intentie om het beroepsonderwijs te vernieuwen. Die innovatiedrang, die broodnodig blijft, wil ik graag vasthouden met een Future Center. Het idee is de afgelopen periode getoetst via een veldraadpleging. Niet alleen met bestuurders in de beroepskolom, maar ook met enkele leerlingen. Men bleek enthousiast. Er is behoefte aan een plek waar je kunt nadenken over de toekomst van je eigen organisatie, los van belangen. Een plek waar je leert om je creativiteit aan te wenden en om bestaande kennis beter te gebruiken, zonder altijd meteen te denken in directe oplossingen. Zo’n aanpak is in de praktijk vaak een goede weg van droom naar daad.’

Wat wordt de essentie van het Future Center? Wat is het verschil met HPBO?
‘We blijven innovaties stimuleren en faciliteren voor de hele beroepskolom voor vmbo, mbo en hbo. Belangrijkste verschil is dat we bij HPBO werkten met beschikbare budgetten, met een vaste innovatieagenda en met vaste afspraken. Het Future Center zal veel meer gaan fungeren als een snelkookpan voor innovatie. We willen mensen in het onderwijs in een kort tijdsbestek helpen om op een vernieuwende manier aan de slag te gaan met grote en kleinere uitdagingen. Hoe ga je als ROC om met een vergrijzend docentenbestand? Hoe kun je als hogeschool de aansluiting mbo-hbo verbeteren of de te hoge uitval van allochtone studenten terugdringen? Hoe kun je de studentenparticipatie vergroten? Wat zou je doen als je hardop mocht dromen over een beter vmbo, zoals dit najaar nog is gebeurd bij de Innovatiebattle VMBO?’

Hoe gaat het Future Center te werk? Hoe is het ingericht?
‘In onze aanpak kunnen we beschikken over een groot netwerk van procesfacilitators zoals Addy de Zeeuw. Dat zijn mensen die weten hoe je creativiteit op gang brengt en vasthoudt. Daarnaast heeft het Future Center een solide wetenschappelijke basis. Het kan terugvallen op een  groot netwerk van lectoren, met name uit Lectorenkring Beroepsonderwijs. Frans de Vijlder krijgt hierbij een rol als leading lector vanuit het  Kenniscentrum Publieke Zaak van de Hogeschool Arnhem-Nijmegen. Vanuit dit kenniscentrum kunnen we een slag dieper gaan en toekomstverkenningen maken voor het beroepsonderwijs of voor individuele onderwijsinstellingen. Zelf wil ik de verbindende factor zijn door wetenschappelijke inzichten en werkzame methodieken te verbinden met behoeften van onderwijsinstellingen. Ook wil ik mensen van buiten erbij betrekken: crossovers maken naar andere sectoren zoals de zorg en het bedrijfsleven. Veel voorzitters van onderwijsinstellingen vinden dit buiten de eigen kaders kijken erg interessant, zo bleek ook uit onze veldraadpleging.’

Innovatie is een proces van vallen en opstaan. Welke leerpunten neem je mee vanuit HPBO?
‘Wat te vaak ontbreekt bij projecten is draagvlak. Projecten worden teveel subsidiegedreven ingestoken en te veel vanuit externe projectbureaus en topdown gestart. Ander belangrijk leerpunt: de diagnose moet kloppen. Te vaak worden oplossingen bedacht waarvan we weten dat ze niet werken, zoals laatst bleek bij de voorscholen. Ook is het belangrijk om meer aandacht te besteden aan de bedrijfsvoering en te werken vanuit business cases. Regelmatig is de conclusie bij innovatieve projecten: het werkt goed, maar het is te duur. Je moet vooraf de rekensom maken. Betaalt iets zich terug? En zo ja: hoe snel gebeurt dat?’

Wanneer is het Future Center een succes?
‘Als we instellingen helpen om echt lerende organisaties te worden: organisaties die werken vanuit innovatiekracht en die blijvend investeren in operational excellence. Hierbij is het cruciaal dat we docententeams in hun kracht zetten. Bij vernieuwingen ontbreekt het draagvlak bij docenten te vaak. Terwijl juist daar de echte doorbraak mogelijk is en vaak ook het meeste effect heeft.’